#4: Prijscorrectieplan EU mogelijk onder vuur tijdens klimaattop Dubai

Beeld: Marlies de Baare

7 december 2023, 09:00

In juni 2024 vinden de Europese parlementsverkiezingen plaats. De Europese Unie maakt regels waar we niet omheen kunnen, zoals over stikstof, migratie en klimaat. Maar wat is belangrijk om te weten van de ontwikkelingen in het Europese politieke hart? In deze maandelijkse nieuwsbrief duiken we in de Brusselse Bubbel.

Auteur: Alistair Keepe

Leestijd:

2 Min

In de campagnestrijd voor de Nederlandse verkiezingen schitterde een thema in zijn afwezigheid: het klimaat. Zelfs ‘klimaatpaus’ Frans Timmermans kreeg het onderwerp niet tussen de veelbesproken thema’s als migratie en bestaanszekerheid. Terwijl Nederland aandachtig de coalitievorming volgt, staat het klimaat aan de andere kant van de wereld deze week wel centraal.

In Dubai vindt van 30 november tot en met 12 december de 28e klimaatconferentie, oftewel Conference of the Parties (COP), plaats. De Verenigde Naties organiseren deze klimaatconferenties sinds 1995 en tegenwoordig nemen hier bijna tweehonderd landen aan deel. Een van de bekendste edities was in 2015, waar het akkoord van Parijs uit voort is gekomen. Hierin is afgesproken om de mondiale temperatuurstijging niet boven de twee graden te laten komen. Wat staat er voor de EU dit jaar op de planning?

Prijscorrectie voor koolstofuitstoot

Kersverse Klimaatcommissaris Wopke Hoekstra is de meest prominente aanwezige namens de EU. De Europese inzet op deze conferentie is een van de dossiers die Hoekstra van oud-Eurocommissaris Frans Timmermans heeft overgenomen. Naar verwachting zal hij het met name druk gaan krijgen met een onderwerp dat internationaal op veel kritiek kan rekenen: koolstofcorrecties.

In EU-termen heet dit onderwerp CBAM. Dit staat voor Carbon Border Adjustment Mechanism, oftewel koolstofcorrecties aan de Europese buitengrenzen. Import van goederen zoals ijzer, cement en waterstof moeten een prijscorrectie ondergaan, op basis van de vrijgekomen CO2 tijdens het productieproces. Hoe meer uitstoot, hoe hoger de prijs. Als pionier van deze regeling hoopt de EU een vermindering van emissies door producenten in derde landen te stimuleren. Ook moet deze regeling carbon leakage voorkomen. Hierbij verplaatsen Europese lidstaten CO2-intensieve productie naar landen buiten Europa om onder klimaatwetgeving van de EU uit te komen. CBAM maakt het moeilijker om hiermee kosten te besparen.

Landen als India, China en Zuid-Afrika vinden dat de EU geen recht heeft om aan de grens een prijscorrectie in te stellen

Niet iedereen is blij met deze maatregel. Voor landen buiten de EU zal het vaak duurder worden om CO2-intensieve goederen naar Europa te exporteren. Vooral landen met grote industrieën zoals India, China en Zuid-Afrika beschuldigen de EU van oneerlijke concurrentie. Ze vinden dat de EU geen recht heeft om aan de grens een prijscorrectie in te stellen.

Hoekstra is bijvoorbeeld al door China op het matje geroepen over CBAM. In oktober reisde hij naar Beijing om de maatregel te verdedigen tegenover de Chinese milieuminister Huang Runqui. Hij kon in China rekenen op weerstand: ze willen wel vergroenen, maar zien deze maatregel als een eenzijdige beslissing die nadelig is voor hun economie.

Fouten

Giuila Cretti van het Clingendael Instituut vat op website Euractiv de bezwaren samen: “Toen CBAM werd aangekondigd en onderhandeld, heeft de EU drie belangrijke fouten gemaakt: [de EU] heeft derde landen niet bij de discussie betrokken, de inkomsten gaan alleen naar de EU-begroting en landen hebben het gevoel dat [de EU haar] klimaatagenda aan hen oplegt.” Dit soort eenzijdige beslissingen van de EU kunnen mondiale klimaatonderhandelingen op scherp stellen.

Naar verwachting zullen deze discussies verder gevoerd worden in Dubai, al zullen de aanwezige partijen openbare confrontaties misschien mijden. Tijdens klimaatbijeenkomsten worden ook ontelbaar andere overleggen georganiseerd. Regeringsleiders praten dan achter gesloten deuren, weg van het oog van het publiek en de pers.

De Europese klimaatcommissaris zal deze klimaatconferentie dus op kritiek kunnen rekenen, al dan niet publiekelijk. Eerder zei Hoekstra al tegen de NOS dat hij verwacht dat dit een ‘loodzware’ top gaat worden. De belangen van de deelnemers liggen deze editie oneindig ver uit elkaar, zegt hij.

Eindredactie door Jens van der Weide

Steun Red Pers

Je las dit artikel gratis, maar dat betekent niet dat het Red Pers niets heeft gekost. Wij bieden jonge, aspirerende journalisten een podium én begeleiding. Dat kunnen we nog beter met jouw steun. Die steun komt met twee voor de prijs van één, want onze sponsor matcht jouw donatie. Geef jij ons vijf euro? Dan ontvangen wij een tientje.

Over de auteur:

Alistair Keepe (1995, hij/hem) komt uit Amsterdam en studeerde Journalistiek en media aan de Universiteit van Amsterdam. Hij doet een traineeship bij de Rijksoverheid en is eindredacteur bij Red Pers.

Lees ook:

© 2024 Stichting Red Pers – Alle rechten voorbehouden

Privacystatement

|

Cookiebeleid

|

Copyright

|

Begrippenlijst:

De jaarlijkse Conference of the Parties (COP) is een klimaatconferentie die sinds 1995 wordt georganiseerd door de Verenigde Naties. Alle landen die deelnemen aan deze conferenties, hebben zich aangesloten bij een Klimaatverdrag dat de uitstoot van broeikasgassen moet verminderen om uiteindelijk klimaatverandering tegen te gaan. Het oorspronkelijke Klimaatverdrag komt uit 1992 en is afgesloten in Rio de Janeiro.

 

 

De EU speelt een belangrijke rol op deze klimaatconferenties. De Europese Commissie wil het goede voorbeeld geven door de strijd tegen klimaat­verandering aan te voeren. Daarom sturen zij verschillende Eurocommissarissen naar Dubai, waaronder Klimaatcommissaris Wopke Hoekstra. Hij verdedigt daar het belang van de EU.

Zoeken

Nieuwsbrief

Om de week houden we je op de hoogte van wat we schreven en wat we lazen in de Red Pers-nieuwsbrief. Schrijf je nu in!