Terwijl de laatste leerlingen zijn lokaal verlaten, slaat Serhat Kilic (39) een fotoboek op zijn bureau open. In het boek zijn kinderfoto’s te zien van Serhat. Ze worden gekenmerkt door een Turkse vlag, maar na verloop van tijd wordt die vervangen door allemaal verschillende vlaggen. Terwijl Serhat door het boek bladert, veranderen bergen in platte landschappen en kimono’s in baretten.
“Ik heb sinds mijn twintiger jaren een sterk verlangen om de wereld en culturen te ontdekken,” vertelt Serhat. Inmiddels heeft hij meer landen gezien dan hij op twee handen kan tellen. Zijn levensverhaal begint in het noordelijk gelegen Turkse stadje Sakarya. “Ik ben in Turkije opgegroeid met een sterk nationalistisch gedachtegoed. In de geschiedenislessen ging het over de vele conflicten tussen Griekenland en Turkije. Hierdoor was het gemakkelijk om haat jegens de Grieken te voelen.” De meeste Turken zien hun vaderland als centrum van de wereld, vertelt Serhat. Ook voor hem was dat lange tijd vanzelfsprekend.
| Immigranten zijn een hot topic in de Nederlandse politiek. Er zijn veel meningen over wie Nederland wel of niet een nieuw thuis moet aanbieden. Hoe is het om als immigrant om in Nederland te wonen en voelen immigranten zich wel thuis in ons kikkerlandje? In dit drieluik spreekt redacteur Lynn Broersma met drie immigranten over wat ‘thuis zijn’ voor hen betekent. In deel 1: de Turkse Serhat Kilic (39). |
Portugal als keerpunt
Na de eerste pagina’s volgen foto’s van toeristische trekpleisters in Portugal, zoals de gele trams en de Toren van Belém. Daar woonde hij voor een half jaar als uitwisselingsstudent van zijn Turkse universiteit. Serhat maakte in Portugal voor het eerst internationale vrienden. “Mijn tijd in Portugal als uitwisselingsstudent was een keerpunt in mijn leven. Ik realiseerde dat iedereen een gesprek met elkaar kan aangaan, ongeacht hun culturele achtergrond.”
‘Mijn tijd in Portugal als uitwisselingsstudent was een keerpunt in mijn leven’
Op de foto’s van Serhat verschijnt steeds vaker dezelfde vrouw. Ze staan samen afgebeeld op feesten met dierbaren. En voor de school in Turkije waar ze allebei lesgeven. “Dit was een hele gelukkige periode in mijn leven, maar ik had toch het gevoel alsof er iets ontbrak.” Na aanmoediging van docenten van zijn middelbare school, met wie Serhat in contact was gebleven, solliciteerde hij daarom voor een baan als docent Engels op een internationale school. Met succes. Enkele pagina’s verder in het fotoboek staan Serhat en zijn vrouw stralend op het vliegveld met hun koffers. Met Kyiv als volgende bestemming.
Dromen die uitkomen
“Het belangrijkste hoofdstuk in mijn leven, mijn carrière, begon in Oekraïne,” vertelt Serhat. Grote glimlachen en uiteenlopende vlaggen kenmerken de foto’s uit die tijd. Als docent Engels reist hij de hele wereld over, met leerlingen uit alle windstreken. De school was onderdeel van een wereldwijde groepering van religieuze, educatieve en maatschappelijke organisaties. Het doel van deze beweging* was om mensen van verschillende religies en afkomsten samen te laten komen. Terwijl Serhat kennis maakte met veel culturen, bouwde hij ook levenslange vriendschappen op en werd hij vader.
Niet alle foto’s roepen fijne gevoelens op bij Serhat. Een niet opvallende foto van hem met zijn leerlingen tijdens een taalreis in Ierland roept bijvoorbeeld een naar gevoel bij hem op. Serhat hoorde daar over de mislukte staatsgreep in Turkije. Daarvan gaf de Turkse overheid de schuld aan de beweging waarvan de school lid was. Tot Serhats verontwaardiging werden arrestatiebevelen uitgevaardigd voor betrokkenen van de beweging.
“Ik had mijn vaderland, of welk mens dan ook, nog nooit verraden,” vertelt Serhat. “Wij hoorden dat betrokkenen van de beweging werden ontvoerd uit landen met een instabiele rechtsstaat. Daarom waren wij ook bang in Oekraïne.” Oekraïne voelde niet langer als een veilig thuis. Serhat vroeg een Fins visum aan voor zijn gezin, maar het liep anders. “Wij hadden de stempel voor het visum al in ons paspoort staan, toen we te horen kregen dat Oekraïne in lockdown ging in verband met COVID-19. We konden daardoor niet naar Finland: dat was heel zuur.”
Nieuw land, nieuw thuis?
Dan verschijnen in het fotoboek foto’s van de familie Kilic, met op de achtergrond een molen. Serhat vertelt met een glimlach dat zijn gezin na de lockdown de eerste vlucht naar Nederland had genomen. Ze verbleven in AZC Apeldoorn in afwachting van een verblijfsvergunning. Dat waren vijf zware maanden met voortdurende onzekerheid, maar hij probeerde er het beste van te maken. “Het belangrijkste was dat ik samen was met mijn gezin.”
Na een klein half jaar kreeg de familie Kilic een verblijfsvergunning. Inmiddels wonen ze in Noord-Holland, en kregen ze een dochter. Serhat vond het vanaf het begin erg belangrijk om in de Nederlandse samenleving te integreren. Zo leerde hij Nederlands en volgde hij inburgeringscursussen. “Er zijn veel verschillen qua gewoontes tussen Nederland en Oekraïne, maar de mensen hier accepteren die verschillen en zijn er positief over, daarom houd ik van Nederland.”
Sinterklaas en Ramadan
Hoewel Serhat Turkije niet is vergeten, voelt hij geen heimwee. “Ik weet dat ik word gearresteerd als ik terug zou gaan naar Turkije, dus ik heb geaccepteerd dat ik Turkije niet meer mijn thuis kan zijn.” Toch laat Serhat Turkije niet helemaal los. De laatste paar pagina’s van het fotoboek zijn gevuld met afbeeldingen van vieringen van Turkse feestdagen.
Serhat heeft zich aangesloten bij een Turkse gemeenschap, waarvan de leden samen koken, praten en feestdagen vieren. Oekraïne en wereldburgerschap spelen nog steeds een belangrijke rol in zijn leven. “Ik doe mijn best om mijn kinderen als een wereldburger op te voeden. Ik wil dat mijn kinderen meerdere culturen meemaken, zo vieren we Sinterklaas, Ramadan en we maken gerechten uit andere landen,” benadrukt Serhat.
Tring! De schoolbel gaat, de pauze is voorbij, met een klap slaat Serhat zijn fotoboek dicht. Hij bergt hem veilig op, terwijl de eerste leerlingen het lokaal weer binnenlopen. De laatste paar pagina’s van het fotoboek zijn nog leeg, zegt Serhat, hij heeft nog geen idee welke landschappen en vlaggen op deze bladzijden te zien zullen zijn. Hoewel hij over een paar maanden een Nederlands paspoort zal ontvangen, speelt hij nu al met het idee welk land hij zijn volgende thuis zal maken. Want, zo vertelt Serhat: “Thuis is voor mij geen huis of plek. Thuis is een plaats waar ik omringd ben door dierbaren.”
* Wegens veiligheidsredenen is de naam van de beweging niet gegeven. De naam is bekend bij de redactie
Eindredactie door Tijmen Koppelaar
